Vertical – pionowe łowienie sandacza i okonia z łodzi

Łódź dryfuje z wiatrem lub nurtem (albo jest prowadzona silnikiem elektrycznym po konturze dna), a przynęta zwisa prosto pod wędką, dotykając dna co kilka sekund; delikatne podbicia (5–20 cm), potrząsanie i przerwy udają rybkę żerującą przy dnie, a ryba stojąca na tej samej głębokości ma przynętę przed pyskiem przez długie sekundy, nie ułamek sekundy jak przy rzucie. Echosonda pokazuje dno, przynętę (cienka kreska) i ryby, które się do niej zbliżają – wędkarz widzi branie, zanim je poczuje. Brania są delikatne: stuknięcie, przytrzymanie, nagłe „zmięknięcie” zestawu – stąd plecionka, czuła wędka i stały kontakt.

• Wędka: krótka (1,8–2,1 m), sztywna, bardzo czuła, ciężar wyrzutu 10–40 g; wędki spinningowe do gum sprawdzają się, ale dedykowane kije do verticalu mają szczytówkę, która pokazuje branie, i mocny dolnik (Wędka spinningowa).
• Kołowrotek 2500–3000 lub mały multiplikator; plecionka 0,10–0,14 mm (zero rozciągliwości, czucie dna), przypon fluorocarbon 0,30–0,40 mm.
• Łódź z silnikiem elektrycznym (dziobowym, idealnie z utrzymywaniem pozycji) albo dryfkotwa do spowolnienia dryfu; echosonda z GPS i mapą; na sumy – zestaw sumowy.
• Główki jigowe w wagach od 7 do 40 g (sum: 60–150 g), haki pojedyncze lub ze stingerem (dodatkowa kotwiczka na lince).

Rippery 8–12 cm o pionowej, drgającej pracy ogona, kopyta, gumy z delikatnym ogonem na okonie (5–7 cm), długie „slugi” na sandacza w zimnej wodzie; kolory ciemne i naturalne w czystej wodzie, jaskrawe (biały, chartreuse, pomarańcz) w mętnej i na głębokości. Główki ciężkie – przynęta ma wisieć pionowo pod łodzią, nie uciekać za dryfem (Główki jigowe i uzbrojenie gum). Na okonie – także mormyszkowe główki z małą gumą, na sumy – duże gumy 20–30 cm i zestaw z stingerem.

Główka jigowa z gumą na przyponie fluorocarbonowym 60–100 cm, połączonym z plecionką węzłem lub mikrokrętlikiem; stinger – kotwiczka na krótkiej lince wpięta w grzbiet gumy (sandacz bierze krótko, w głowę). Alternatywa – dropshot w pionie: ciężarek na dnie, hak 30–50 cm wyżej, guma stoi w miejscu. Na sumy – ciężka główka albo ciężarek z gumą na krótkim przyponie, jak w klonku bez klonka.

1. Znajdź strukturę na echosondzie: krawędź koryta, stok, górka, kanał dawnej rzeki w zbiorniku (Zbiornik zaporowy); ryby przy dnie, pojedyncze lub w grupach.
2. Ustaw dryf: łódź z wiatrem wzdłuż krawędzi; za szybki dryf – dryfkotwa lub silnik elektryczny na „kotwicy GPS”.
3. Opuść przynętę na dno, wybierz luz do pionu; wędka pod kątem 45°, szczytówka tuż nad wodą.
4. Prowadź: unieś 10–20 cm, przytrzymaj 2–3 s, opuść do dna, lekko postukaj; co kilkanaście sekund sprawdź, czy linka jest pionowa – jeśli ucieka, dołóż wagi.
5. Obserwuj ekran: ryba podchodząca do kreski przynęty – zatrzymaj ruch albo lekko unieś; branie często następuje w bezruchu.
6. Zacinaj przy każdym nienaturalnym dotyku – stuknięcie, ciężar, luz; zacięcie krótkie, z nadgarstka.
7. Hol z łodzi: ryba zmęczona na głębokości wychodzi szybko, podbieraj, zdejmuj z haka nad wodą i wypuszczaj – sandacz z głębokości potrzebuje szybkiego powrotu.

Zbiorniki zaporowe i głębokie jeziora od września do zamarznięcia i wiosną po roztopach, gdy sandacz stoi na 8–20 m; duże rzeki nizinne (dryf z nurtem w korycie) na sandacza i suma przez cały sezon; okoń – jeziora jesienią, w ławicach nad głęboką wodą. Najlepsze pory: słabe światło, pochmurne dni, niewielki wiatr; zimą środek dnia. Wody z sandaczem i dostępem dla łodzi pokazuje katalog: łowiska z sandaczem w całej Polsce.

• Za lekka główka – przynęta ucieka za dryfem, kontakt z dnem ginie; wagę dobieraj do głębokości i prędkości dryfu.
• Za duży ruch – vertical to centymetry, nie podbicia jak w jigu; sandacz lubi bezruch.
• Ignorowanie echosondy – łowienie „na ślepo” nad pustym dnem; przesuń się tam, gdzie są ryby.
• Ociąganie się z zacięciem – „stuk” to już branie; przy drugim ryba często puszcza.
• Brak przyponu fluorocarbonowego – w czystej, zimnej wodzie plecionka pod nosem ryby zmniejsza brania.