Wiosłonos – jak rozpoznać i jak łowić rybę, która nie bierze przynęt

Nie pomylisz go z niczym. Ciało wydłużone, wrzecionowate, bez łusek i bez tarczek kostnych (które ma jesiotr), szarostalowe na grzbiecie, jasne na brzuchu. Pysk przedłużony w długie, płaskie, łopatowate „wiosło” pokryte receptorami elektrycznymi, którymi ryba wyczuwa skupiska planktonu. Otwór gębowy ogromny, bezzębny, otwierany szeroko podczas filtrowania. Oczy małe. Pokrywy skrzelowe wydłużone w płaty sięgające daleko za głowę. Ogon asymetryczny, jak u jesiotra. Małe wiosłonosy mają krótsze wiosło, które rośnie proporcjonalnie z wiekiem.

Na łowiskach spotyka się ryby od kilku do kilkunastu kilogramów; w ojczyźnie gatunek dorasta do dwóch metrów. Rekordy znajdziesz na stronie Rekordy Polski.

Wiosłonos nie rozmnaża się w polskich wodach i jest tylko tam, gdzie wpuścił go właściciel: na nielicznych łowiskach komercyjnych i w stawach hodowlanych, głównie na wschodzie kraju. Takie miejsca znajdziesz w katalogu jako łowiska z wiosłonosem – lista jest krótka, więc jeśli znasz łowisko, które go ma, zgłoś to przez stronę łowiska.

Na łowisku pływa w toni, w otwartej wodzie, zwykle w ruchu – patroluje zbiornik z otwartym pyskiem, często tuż pod powierzchnią w ciepłe dni. W przejrzystej wodzie widać go z brzegu po charakterystycznym wiośle i długich płatach skrzelowych. O czytaniu stawów pisze artykuł Łowisko komercyjne.

Wiosłonos filtruje zooplankton – drobne skorupiaki i larwy – przepływając przez wodę z szeroko otwartym pyskiem. Na łowiskach uczy się pyłu z zanęt i rozpuszczonego pelletu, który unosi się w toni. Nie poluje, nie zbiera pokarmu z dna, nie reaguje na przynęty naturalne ani sztuczne w klasycznym sensie.

Jest rybą ciepłolubną: aktywny od późnej wiosny do jesieni, najintensywniej w upały, gdy w wodzie jest najwięcej planktonu. Najlepsze pory to ciepłe popołudnia i wieczory. Po ochłodzeniu wody schodzi w głębinę i niemal nie żeruje.

1. Zestaw z chmurą zanęty – tak jak na tołpygę: koszyk lub kula pylącej, drobnej zanęty umieszczona kilkanaście centymetrów nad hakiem z nieważką przynętą, całość zawieszona w toni pod dużym spławikiem lub bojką. Ryba przepływa przez obłok i zasysa hak razem z zawiesiną.
2. Zig rig z pianką na wysokości, na której stoją ryby – z nęceniem pylącą zanętą rzucaną w to miejsce.
3. Przypadkowo na metodzie karpiowej – zdarza się tam, gdzie chmura zanęty unosi się nad zestawem; nie jest to jednak metoda, którą da się zaplanować.

Łowienie wiosłonosa to przede wszystkim cierpliwość: ryba musi trafić na obłok i zassać hak, a to może trwać godzinami.

• Nieważka przynęta: pianka zig albo mały pop-up 8–10 mm, biały lub żółty – jej rolą jest tylko utrzymanie haka w chmurze.
• Zanęta: method mix, mleko w proszku, mąka kukurydziana, drobno zmielony pellet, bułka tarta – wszystko, co tworzy gęsty, długo unoszący się obłok o słodkim lub rybnym zapachu.
• Dodatki i aromaty – w płynie, wzmacniające zapach obłoku.

Liczy się chmura, nie hak: drobna, jasna, gęsta i odnawiana co kilkanaście minut.

Zestaw to zazwyczaj hair rig lub hak nr 6–8 wiązany bezpośrednio, nad nim koszyk lub sprężyna na zanętę, całość pod dużym spławikiem albo bojką; dla ryby w głębszej wodzie – zig rig. Hak najlepiej bezzadziorowy, bo pysk wiosłonosa jest delikatny. Wędka karpiowa o miękkiej akcji, kołowrotek z wolnym biegiem, żyłka 0,30–0,35 mm. Hol jest długi, z wyskokami i szybkimi odjazdami – technikę opisuje artykuł Hol. Na brzegu: duży podbierak, szeroka mata, mokre ręce, ryba trzymana poziomo z podparciem brzucha, nigdy za wiosło, które jest kruche i pełne receptorów. Wypuszczaj szybko – zasady w artykule Złów i wypuść.

Wiosłonos w Polsce występuje wyłącznie na łowiskach komercyjnych i podlega ich regulaminom, które niemal zawsze nakazują jego wypuszczanie – sprawdź artykuł o regulaminach łowisk komercyjnych oraz strony Wymiary i okresy ochronne i Limity dobowe. Rekordowe okazy: Rekordy Polski.

Dane mogą być nieaktualne. Przed połowem zawsze sprawdź aktualny regulamin PZW oraz regulamin konkretnego łowiska – okręgi i łowiska mogą stosować własne, bardziej restrykcyjne zasady.