Chwytak do ryb (lip grip) – kiedy pomaga, a kiedy szkodzi
Aktualizacja:
Chwytak (lip grip, „bogagrip” od nazwy pierwszego modelu) to narzędzie ze szczękami zamykającymi się na dolnej wardze ryby, które pozwala pewnie przytrzymać szczupaka, sandacza czy suma przy odhaczaniu bez wkładania ręki między zęby i bez ściskania ryby za skrzela. Używany dobrze – unieruchamia głowę i skraca odhaczanie; używany źle (ryba wisząca pionowo na szczęce, ważona na chwytaku, podnoszona nad łódź) – łamie żuchwę i uszkadza więzadła, co dla ryby wypuszczanej kończy się śmiercią. Podstawowym narzędziem do wyjmowania ryby z wody pozostaje podbierak.
Rodzaje
Szczękowy klasyczny (metalowy, z spustem) – dwie szczęki zaciskane sprężyną, zwalniane spustem; wersje stalowe (ciężkie, trwałe, do suma) i aluminiowe. Z wagą – wbudowana sprężyna lub elektronika; ważenie na chwytaku jest tym, czego robić nie wolno (cała masa ryby na żuchwie) – waga przydatna tylko z workiem do ważenia. Pływający / z linką – nie tonie przy upuszczeniu z łodzi. Plastikowy / z gumowanymi szczękami – lżejszy, łagodniejszy dla pyska, do sandaczy i mniejszych szczupaków. Rękawica chwytna (kevlar / stal) – alternatywa dla chwytaka przy szczupaku: ręka pod skrzelą, chwyt za kość skrzelową, pełna kontrola bez narzędzia. Sumowy – masywny, z szerokimi szczękami; w praktyce sumy chwyta się ręką w rękawicy za dolną szczękę, a chwytak służy do przytrzymania przy łodzi.
Jak dobrać
Spinning na szczupaka i sandacza z brzegu i łodzi: chwytak lekki, gumowane szczęki, linka do ciała – albo rękawica i chwyt pod skrzelę; sum z łodzi: rękawica + szeroki, stalowy chwytak do przytrzymania przy burcie, nigdy do podnoszenia. Zasada: chwytak nie zastępuje podbieraka – ryba wychodzi z wody w siatce lub na rękach, chwytak ją tylko trzyma w poziomie przy odhaczaniu. Łowiska, na których drapieżniki wypuszcza się obowiązkowo, pokazuje katalog: łowiska no kill na mapie.
Na co zwrócić uwagę przy zakupie
- Szczęki zaokrąglone, bez krawędzi, najlepiej gumowane – ostre szczęki przebijają wargę.
- Spust łatwy do zwolnienia mokrą ręką; blokada nie może otworzyć się sama.
- Waga wbudowana – zbędna; nie kupuj chwytaka po to, by ważyć ryby.
- Smycz / linka – przy łodzi i brodzeniu niezbędna.
- Materiał: stal nierdzewna lub anodowane aluminium; plastik pęka na mrozie.
Jak używać krok po kroku
- Rybę wymęczoną podbierz do siatki; chwytak w ręce, ryba w wodzie lub na mokrej macie.
- Szczęki na środek dolnej wargi, blisko krawędzi (nie na język, nie przez błonę skrzelową).
- Drugą ręką podtrzymuj rybę pod brzuchem – zawsze w poziomie; ryba nigdy nie wisi na chwytaku.
- Hak wyjmij szczypcami; zdjęcie – ryba na dwóch rękach, chwytak odpięty lub podtrzymywany luźno (ważenie tylko w worku karpiowym).
- Do wody w poziomie, przytrzymaj za ogon, aż odpłynie – Złów i wypuść.
Najczęstsze pytania
Czy chwytak jest bezpieczny dla ryby? Tak, jeśli ryba leży poziomo na drugiej ręce i nie jest nim podnoszona ani ważona; w pionie uszkadza żuchwę i więzadła, zwłaszcza u dużych szczupaków.
Chwytak czy rękawica? Na szczupaka rękawica i chwyt pod skrzelą daje więcej kontroli i mniej ryzyka dla ryby; chwytak jest wygodny, gdy brakuje drugiej ręki – z łodzi, w nurcie.
Gdzie to wykorzystać
Chwytak przydaje się na wodach z dużymi drapieżnikami: jeziorach, zbiornikach zaporowych i rzekach. W katalogu sprawdzisz łowiska ze szczupakiem, łowiska z sumem i łowiska z sandaczem oraz łowiska no kill, gdzie liczy się bezpieczne odhaczanie.
Powiązane
- Podbierak – jak dobrać siatkę, rozmiar i długość rączkiPodbierak: rodzaje, co oznaczają rozmiar kosza, oczko siatki i długość rączki, jak dobrać go do ryby i brzegu, jak bezpiecznie podbierać i dbać o siatkę.
- Mata karpiowa – rodzaje, jak dobrać i jak używaćMata karpiowa: dlaczego jest obowiązkowa na łowiskach komercyjnych, rodzaje (płaska, z burtami, kołyska), jak dobrać rozmiar do ryb.
- Szczypce wędkarskie – do odhaczania, śrucin i kółek łącznikowychSzczypce wędkarskie: rodzaje (długie do odhaczania, do kółek łącznikowych, do śrucin, cęgi), materiał, jak dobrać do spinningu, karpiowania i spławika.
- Wypychacz do haków – rodzaje i jak nim bezpiecznie wyjąć hakWypychacz do haków: rurka, widełki, T-bar, szczypce z zaczepem – jak dobrać do haków spławikowych, karpiowych i kotwiczek, jak wyjąć hak bez szkody dla ryby.
- Złów i wypuść – jak wypuścić rybę, żeby przeżyłaZłów i wypuść w praktyce: krótki hol, podbierak i mata, mokre ręce, szybkie wypięcie haka, zdjęcie nisko nad wodą, podtrzymanie przy wypuszczaniu, hak w gardle.
- Wypinanie haka – szybko, bezpiecznie dla ryby i dla ciebieJak wypiąć hak: wypychacz, szczypce, chwyt ryby (okoń, szczupak, sum, karp), hak w gardle – odciąć czy wyjmować, kotwiczki woblera, hak w palcu wędkarza.
- Szczupak – jak rozpoznać, gdzie czai się na łowisku i na co łowićSzczupak poluje z zasadzki w roślinach. Jak go rozpoznać, gdzie szukać go na łowisku, na co łowić – i gdzie są łowiska ze szczupakiem.
- Sum – jak rozpoznać, gdzie żeruje nocą i na co go łowićSum to największa ryba polskich wód. Jak go rozpoznać, gdzie żeruje nocą, na co i jakim sprzętem łowić – i gdzie są łowiska z sumem.