Leszcz – jak rozpoznać, gdzie żeruje stadem i na co go łowić

Ciało bardzo wysokie, silnie ścieśnione z boków, z wyraźnym garbem za głową. Głowa mała, pysk skierowany lekko ku dołowi, wysuwany w rurkę – przystosowany do zbierania pokarmu z dna. Płetwa odbytowa długa, zaczyna się za końcem krótkiej płetwy grzbietowej; wszystkie płetwy ciemne, szare. Młode leszcze są srebrzyste, dorosłe nabierają brązowego, złotawego połysku, a duże samce w czasie tarła pokrywają się białą wysypką perłową na głowie i grzbiecie.

Najczęściej mylony z krąpiem: krąp ma większe oko w stosunku do głowy, czerwonawe nasady płetw piersiowych i brzusznych, i rzadko przekracza rozmiar dłoni. Młody leszcz od płoci różni się wysokością ciała i długą płetwą odbytową.

Przeciętny leszcz waży od pół do półtora kilograma; ryby trzykilogramowe to już okazy, a większe trafiają się w dużych jeziorach i zbiornikach. Rekordy znajdziesz na stronie Rekordy Polski.

Leszcz zasiedla jeziora, zbiorniki zaporowe, rzeki nizinne o spokojnym nurcie, kanały, starorzecza i duże stawy; jest też w zalewach przymorskich. Najliczniejszy w żyznych, mulistych jeziorach i dolnych odcinkach rzek. W katalogu znajdziesz go jako łowiska z leszczem.

Na łowisku szukaj go nad miękkim, mulistym dnem na granicy stoku i głębiny, w rynnach i dołach, przy ujściach dopływów, a w rzece – w spokojnych, głębokich odcinkach za ostrogami i na zewnętrznych łukach zakoli. Latem o świcie stada żerują na płyciznach, zdradzając się drobnymi bąbelkami i grzbietami wystającymi z wody. O czytaniu takich miejsc piszą artykuły Jezioro, Rzeka nizinna i Zbiornik zaporowy.

Leszcz je ochotkę, larwy owadów, małże, ślimaki, skorupiaki i części roślin, które wybiera z mułu wysuwanym pyskiem. Żeruje przy dnie, w stadach, które przeczesują obszar metr po metrze – dlatego zanęta podana w jednym punkcie potrafi zatrzymać stado na długie godziny.

Sezon zaczyna się wiosną przed tarłem, gdy stada wchodzą na płycizny; po tarle (maj–czerwiec) przychodzą najlepsze tygodnie, a lato to pora nocnych i porannych żerowań. Jesienią leszcz schodzi do głębin i bierze do pierwszych mrozów; zimą pod lodem trafia się rzadziej, głównie w głębokich dołach. Najlepsze pory dnia: od zmierzchu do kilku godzin po świcie. Pochmurne, ciepłe dni z lekkim wiatrem sprzyjają; zimny wiatr i skoki ciśnienia – nie.

1. Feeder – koszyk z zanętą i przynęta na długim przyponie, rzucane w jeden punkt. Metoda numer jeden na leszcza w każdej wodzie.
2. Odległościówka – spławik rzucany daleko, z przynętą leżącą na dnie; w jeziorach, gdy leszcze stoją poza zasięgiem bata.
3. Method feeder – na łowiskach komercyjnych i w stawach z dużymi leszczami.
4. Klasyczna gruntówka nocą – zestaw z ciężarkiem i sygnalizatorem, przynęta duża, na kilka godzin.

• Czerwone robaki i dendrobeny – pęczek na haku nr 8–12; klasyka na duże leszcze.
• Białe robaki i kastery – kilka sztuk, często w połączeniu z robakiem czerwonym („kanapka”).
• Kukurydza – dwa, trzy ziarna; selekcjonuje większe ryby.
• Ochotka – wiosną i zimą, w zimnej wodzie.
• Pellet na haczyk i mini boilies – na łowiskach komercyjnych.

Nęcenie: zanęta na leszcza ciężka, słodka, w ciemnym kolorze, z dodatkiem ochotki, robaków, kukurydzy i pokruszonego pelletu. Zacznij od kilku, kilkunastu koszyków na starcie i dokładaj regularnie – leszcz przychodzi na zanętę, ale szybko odchodzi, gdy jej zabraknie.

Wędka feederowa o długości 3,6–3,9 m i ciężarze wyrzutu 60–120 g (w rzece więcej), kołowrotek w rozmiarze 4000–5000, żyłka 0,22–0,25 mm lub plecionka 0,10–0,12 mm z przyponem strzałowym. Montaże: paternoster na starcie, running rig na ostrożne ryby, loop rig w rzece. Przypon 0,12–0,16 mm o długości 50–100 cm, hak feederowy nr 10–14. Koszyki siatkowe w jeziorze, zamknięte w rzece. Leszcz nie walczy długo, ale duży potrafi położyć się płasko w nurcie – przyda się podbierak z długą rączką.

Leszcz w większości wód PZW nie ma wymiaru ochronnego, ale podlega limitowi dobowemu, a niektóre okręgi i łowiska wprowadzają własne zasady – aktualne wartości sprawdzisz na stronach Wymiary i okresy ochronne oraz Limity dobowe. Rekordowe okazy: Rekordy Polski.

Dane mogą być nieaktualne. Przed połowem zawsze sprawdź aktualny regulamin PZW oraz regulamin konkretnego łowiska – okręgi i łowiska mogą stosować własne, bardziej restrykcyjne zasady.