Gatunek

Pstrąg tęczowy – jak rozpoznać, gdzie żeruje i jak łowić go na łowisku

Pstrąg tęczowy (Oncorhynchus mykiss) pochodzi z zachodniej Ameryki Północnej, a w Polsce jest przede wszystkim rybą hodowlaną: podstawą łowisk pstrągowych, zarybień górskich rzek i zbiorników, gdzie wpuszcza się go na sezon. Rośnie szybko, bierze agresywnie, walczy wyskokami i daje się złowić spinningiem, muchą i spławikiem – dlatego to na nim wielu wędkarzy uczy się łowić łososiowate, zanim wybierze się na dzikiego pstrąga potokowego.

Pstrąg tęczowy (Oncorhynchus mykiss)
THWZ · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Jak rozpoznać

Ciało wydłużone, wrzecionowate, pokryte drobnymi łuskami. Grzbiet stalowoniebieski lub zielonkawy, boki srebrzyste z szeroką, różową lub czerwoną wstęgą biegnącą wzdłuż linii bocznej – od niej pochodzi nazwa. Całe ciało, w tym płetwa grzbietowa, tłuszczowa i ogonowa, pokryte drobnymi, czarnymi kropkami; na ogonie układają się w rzędy. Mała płetwa tłuszczowa między grzbietową a ogonową, jak u wszystkich łososiowatych.

Od pstrąga potokowego odróżnisz go po tym, że potokowy ma kropki czerwone w jasnych obwódkach i gładki, niekropkowany ogon, a różowej wstęgi nie ma. Od lipienia – po płetwie grzbietowej: u lipienia jest ogromna, żaglowata.

Na łowiskach komercyjnych pstrągi tęczowe mają zwykle od trzystu gramów do kilograma; w stawach, gdzie rosną kilka lat, trafiają się ryby kilkukilogramowe. Rekordy znajdziesz na stronie Rekordy Polski.

Gdzie występuje

Pstrąg tęczowy w Polsce rozmnaża się w naturze bardzo rzadko, więc występuje tam, gdzie jest wpuszczany: na łowiskach pstrągowych (stawy i zbiorniki z zimną, czystą wodą), w zarybianych odcinkach rzek górskich i podgórskich oraz w niektórych zbiornikach zaporowych. Potrzebuje chłodnej, dobrze natlenionej wody – latem w nagrzanych stawach cierpi. W katalogu znajdziesz go jako łowiska z pstrągiem tęczowym – najwięcej jest ich na południu kraju.

Na łowisku pstrągowym szukaj go przy dopływie świeżej wody, w najgłębszych i najchłodniejszych miejscach, przy napowietrzaczach i w cieniu; ryby często krążą stadem wzdłuż brzegów. W rzece stoi w rynnach za kamieniami, na końcach bystrzy i w dołach pod podmytym brzegiem. Czytanie takich wód opisują artykuły Rzeka górska i Łowisko komercyjne.

Jak i kiedy żeruje

Je larwy i dorosłe owady, skorupiaki, ślimaki, małe ryby, a na łowiskach – pellet, którym był karmiony w hodowli. Poluje wzrokiem, w całej toni i przy powierzchni, atakuje szybko i agresywnie, często kilka razy z rzędu.

Najlepsze okresy to wiosna i jesień, gdy woda jest chłodna; zimą na łowiskach bierze przez cały sezon, o ile nie ma lodu. Latem w ciepłych stawach żeruje tylko o świcie i wieczorem, w upał niemal wcale. Pochmurne dni, lekki deszcz i wiatr marszczący wodę pomagają; ostre słońce i przejrzysta, nieruchoma tafla – przeszkadzają.

Jak łowić

  1. Ultralight – małe obrotówki, wahadłówki, woblerki i gumki prowadzone w toni. Najprostsza i najpopularniejsza metoda na łowiskach.
  2. Mucha: streamer i nimfa – pstrąg tęczowy chętnie atakuje prowadzone muszki; na wielu łowiskach pstrągowych obowiązuje wyłącznie wędka muchowa.
  3. Sucha mucha – w rzece i wieczorem na stawie, gdy ryby zbierają owady z powierzchni.
  4. Spławik – lekki zestaw z robakiem, pelletem lub ciastem pstrągowym w pół wody; na łowiskach, które na to pozwalają.
  5. Delikatna gruntówka z pływającą przynętą nad dnem – na stawach z dużymi, ostrożnymi rybami.

Sprawdź regulamin: łowiska pstrągowe często ograniczają metody i przynęty, a zasady opisuje artykuł o regulaminach łowisk komercyjnych.

Na co łowić

  • Błystki obrotowe nr 0–2 – przynęta numer jeden; kolory srebrny, złoty, czarny z kropkami.
  • Małe błystki wahadłowe 2–5 g – w głębszej wodzie i w rzece.
  • Woblery 3–5 cm, tonące i pływające – prowadzone szarpnięciami.
  • Małe twistery i rippery 3–5 cm na główce 1–3 g, w kolorach białym, różowym i żółtym.
  • Streamery, nimfy i suche muchy – na wędkę muchową.
  • Czerwone robaki, pellet pstrągowy i ciasto pstrągowe – na spławik, tam gdzie wolno.

Montaże i sprzęt

Wędka spinningowa klasy UL–L o długości 1,8–2,1 m, lekki kołowrotek 1000–2000, żyłka 0,16–0,20 mm lub plecionka 0,06–0,08 mm z przyponem z fluorocarbonu 0,18–0,22 mm. Na muchę wędka muchowa klasy 4–6, kołowrotek muchowy i przypon zbieżny. Na wielu łowiskach obowiązują haki bezzadziorowe i wypuszczanie ryb – pstrąg jest delikatny, więc hol powinien być krótki, odhaczanie w wodzie, a podbierak z gumowaną siatką. Zasady opisuje artykuł Złów i wypuść.

Przepisy i rekordy

Pstrąg tęczowy w wodach PZW ma wymiar ochronny, a w wielu okręgach także okres ochronny i limit dobowy; na łowiskach komercyjnych obowiązuje wyłącznie regulamin łowiska – aktualne wartości sprawdzisz na stronach Wymiary i okresy ochronne oraz Limity dobowe. Rekordowe okazy: Rekordy Polski.

Dane mogą być nieaktualne. Przed połowem zawsze sprawdź aktualny regulamin PZW oraz regulamin konkretnego łowiska – okręgi i łowiska mogą stosować własne, bardziej restrykcyjne zasady.

Najczęstsze pytania

Czym różni się łowisko pstrągowe od zwykłego komercyjnego? Wodą i regulaminem. Łowisko pstrągowe ma zimną, natlenioną wodę, często z dopływem źródlanym, a regulamin zwykle ogranicza metody (często tylko spinning i mucha), przynęty (bez naturalnych) i liczbę ryb do zabrania – albo nakazuje ich wypuszczanie.

Dlaczego pstrąg „pokazuje się” za przynętą, ale nie bierze? Bo prowadzisz za wolno albo za jednostajnie. Przyspiesz, dodaj szarpnięcia i zmiany tempa, zmień rozmiar przynęty na mniejszy lub kolor na bardziej kontrastowy.

Gdzie to wykorzystać

Pstrąg tęczowy jest wyłącznie na łowiskach pstrągowych i w zarybianych rzekach, więc najpierw wybierz miejsce i przeczytaj jego regulamin. W katalogu znajdziesz łowiska z pstrągiem tęczowym w całej Polsce – z dozwolonymi metodami, zasadami zabierania ryb i kontaktem. Najwięcej jest ich w województwach małopolskim, dolnośląskim i mazowieckim.

Powiązane