Łowienie na mormyszkę – okonie i płocie spod lodu krok po kroku

Mormyszka opada na dno, a wędkarz nadaje jej ruch nadgarstkiem: drobne, szybkie drgania (10–20 na sekundę), powolne podnoszenie o kilkadziesiąt centymetrów, pauzy, opadanie. Ryba podchodzi do drgającej przynęty i bierze ją w pauzie albo w opadzie. Branie pokazuje kiwok – elastyczna sygnalizacja na końcu wędki, która ugina się pod ciężarem mormyszki: ugięcie większe lub mniejsze, zatrzymanie, podniesienie. Zacięcie jest krótkie, nadgarstkiem; hol odbywa się ręką, żyłka wybierana z przerębla na lód. Cała sztuka to tempo drgań, wysokość nad dnem i rozmiar mormyszki dobrane do nastroju ryb danego dnia.

• Wędka podlodowa 25–40 cm z kiwokiem (lawsanowym lub stalowym) dobranym do wagi mormyszki – kiwok ma uginać się pod przynętą pod kątem 30–45°.
• Kołowrotek podlodowy wbudowany w rękojeść albo prosta szpulka.
• Żyłka 0,08–0,12 mm – im cieńsza, tym lepsza gra mormyszki; na głębokiej wodzie i większe ryby 0,12–0,14 mm.
• Świder do lodu, czerpak do oczyszczania przerębla, pudełko na mormyszki, pojemnik na ochotkę trzymany w cieple.
• Odzież zimowa, ciepłe buty, kolce na lód, a do bezpieczeństwa kolce ratunkowe i linka – więcej w artykule Bezpieczeństwo na lodzie.

Mormyszki wolframowe (ciężkie przy małym rozmiarze – szybko opadają na głębokiej wodzie) i ołowiane, w kształtach kulki, kropelki, „mrówki” i „uralki”, w kolorach ciemnych, miedzianych i srebrnych; rozmiar 2–5 mm. Na haku ochotka – przynęta numer jeden pod lodem – albo białe robaki; mormyszki „bezprzynętowe” (bezmotylki) z koralikiem łowią same, ale wymagają wprawy w grze. Nęcenie: szczypta ochotki albo zanęta zimowa w małej kulce, opuszczona do przerębla w zamykanym pojemniku.

Montaż to żyłka i mormyszka – nic więcej: przynęta przywiązana przez otwór tak, żeby wisiała haczykiem lekko w górę (pod kątem 45°), co poprawia zacięcie. Wariant na większe głębokości i leszcze: mormyszka na końcu i druga, mniejsza, na krótkim odczepie 20–30 cm wyżej. Na okonie w aktywnym żerowaniu mormyszkę zastępuje cięższa pionowa przynęta – patrz łowienie na balanser i na błystkę podlodową.

1. Sprawdź lód: minimum bezpiecznej grubości i wejście tylko tam, gdzie lód jest jednolity, z dala od dopływów, trzcin i śluz; nigdy w pojedynkę. Zasady opisuje artykuł Bezpieczeństwo na lodzie.
2. Wywierć kilka przerębli wzdłuż struktury – krawędzi spadu, stoku górki, rynny (jak w czytaniu jeziora) – w odstępach 5–10 m; zimą ryby stoją w konkretnych punktach i trzeba ich szukać.
3. Opuść mormyszkę na dno, odmierz głębokość i podnieś ją kilka centymetrów nad dno.
4. Graj: seria drobnych drgań z powolnym podnoszeniem o 30–50 cm, pauza 2–3 sekundy, powolne opuszczenie, powtórz. Zmieniaj tempo co kilka serii.
5. Patrz na kiwok: każde odchylenie od rytmu – zatrzymanie, podniesienie, mocniejsze ugięcie – to branie. Zatnij krótkim ruchem nadgarstka.
6. Wybierz żyłkę ręką, odkładając ją na lód równo, rybę wyjmij z przerębla, zdejmij z haka i – jeśli ją zabierasz – włóż do pojemnika, nie zostawiaj na lodzie.
7. Bez brań po kilkunastu minutach zmień przerębel, nie czekaj; po złowieniu kilku ryb z jednego – wróć do niego później.

Mormyszka to metoda stałego, bezpiecznego lodu: zwykle od stycznia do początku marca, zależnie od zimy. Najlepsze są pierwsze dni po zamarznięciu („pierwszy lód”) i ostatnie przed roztopami („ostatni lód”), gdy ryby żerują najintensywniej; w środku zimy w słoneczne, mroźne dni po południu. Jeziora (krawędzie, stoki, rynny), zbiorniki zaporowe (krawędź koryta), kanały i porty (zimowiska płoci i okoni), stawy i łowiska komercyjne, które dopuszczają wędkowanie z lodu – sprawdź regulamin, część łowisk zimą jest zamknięta. Gdzie szukać okoni, pokazuje katalog: łowiska z okoniem w całej Polsce.

• Wejście na niepewny lód – jedyny błąd, który może kosztować życie; grubość, towarzysz, kolce i linka to warunki, nie zalecenia.
• Za gruba żyłka – tłumi grę i spowalnia opadanie; 0,10 mm na okonie i płocie to standard.
• Monotonna gra – ryby przyzwyczajają się do rytmu; zmieniaj tempo, amplitudę i wysokość.
• Siedzenie przy jednym przeręblu – zimą ryby nie przychodzą do wędkarza; wędkarz idzie do ryb.
• Zamarznięta ochotka – martwa, blada przynęta nie łowi; trzymaj ją w kieszeni blisko ciała.